Użytkowanie. Warunki Ogólne.
Łożyska wieńcowe są przeznaczone do maszyn i urządzeń, w których oś obrotu łożyska jest pionowa a prędkość obrotowa nie przekracza 10 obr/min. W wykonaniu standardowym łożyska wieńcowe nadają się do pracy w zakresie temperatur od – 30oC do + 45oC. Praca łożyska wieńcowego może się odbywać tylko w zakresie dopuszczalnych obciążeń:
- bieżni
- śrub montażowych,
- zębów
Smarowanie
Smarowanie jest czynnością o wielkim znaczeniu z uwagi na trwałość łożyska, gdyż zmniejsza tarcie, uszczelnia i chroni przed korozją. W łożyskach wieńcowych smarowaniu podlegają bieżnie i zęby. Bieżnie smaruje się poprzez wprowadzenie smaru na całym obwodzie.
Tak przeprowadzone smarowanie powoduje powoduje wydalanie z wnętrza łożyska kurzu, pyłu, wody rozpylonej lub skondensowanej , a wiec substancji niepożądanych. W trakcie zabiegu smarowania bieżni łożysko wieńcowe powinno być w sposób ciągły wolno obracane celem równomiernego rozprowadzenia smaru na całym obwodzie.
Bieżnie łożysk wieńcowych eksploatowane w trudnych warunkach otoczenia, lub narażone na agresywne czynniki otoczenia ( maszyny budowlane i górnicze, urządzenia stalowe, dźwigi okrętowe itp.) powinny być smarowane po każdych 50 godzinach pracy.
Bieżnie łożysk wieńcowych eksploatowane w innych maszynach i urządzeniach powinny być smarowane po każdych 100 godzinach pracy. Smarowanie uzębienia powinno być przeprowadzone po każdych 50 godzinach pracy. Każdorazowo zęby przed smarowaniem powinny być oczyszczone szczególnie przy podstawie.
Smarowanie bieżni i zębów powinno się przeprowadzić przed i po długich okresach przestojów maszyn i urządzeń.
W wykonaniu standardowym bieżnie łożysk wieńcowych są smarowane u producenta smarem plastycznym ŁT – 42 wg PN – 72 /C - 96134
Okresowa kontrola
Podczas okresowej kontroli łożyska należy sprawdzić:
- moment dokręcenia śrub montażowych,
- luz osiowy,
- stan uzębienia
- stan uszczelek gumowych
Moment dokręcania śrub montażowych powinien być sprawdzony kluczem dynamometrem. Pierwszą kontrolę momentu dokręcenia należy przeprowadzić najpóźniej po upływie 100 godzin pracy.
Następną kontrolę momentu dokręcenia należy przeprowadzić po 500 godzinach pracy, lub co trzy miesiące.
W maszynach w których występują silne drgania kontrolę momentu dokręcenia śrub należy prowadzić w krótszych okresach czasu.
Podczas kontroli momentu dokręcenia śruby montażowe nie mogą być poddane jakimkolwiek dodatkowym naprężeniom rozciągającym od sił zewnętrznych. Wartość momentu dokręcenia śrub montażowych została podana w tabeli 3.
|
Rodzaj gwintu |
Klasa własności mechanicznych | ||||||
| 12,9 | 10,9 | 8,8 | 6,8 | 6,6 | 5,8 | 5,6 | |
| M12 | 65 | 54,2 | 38,5 | 28,9 | 21,6 | 24 | 18 |
| M16 | 157 | 139,9 | 93 | 69,8 | 52,3 | 58,2 | 43,6 |
| M18 | 217,7 | 178,9 | 127,2 | 95,4 | 71,5 | 79,5 | 59,6 |
| M20 | 300,3 | 250,2 | 177,9 | 133,4 | 100,1 | 111,2 | 83,4 |
| M20x1 | 331,5 | 276,2 | 196,4 | 147,3 | 110,5 | 122,7 | 92 |
| M24 | 331,5 | 272,2 | 196,4 | 147,3 | 110,5 | 122,7 | 92 |
| M27 | 736,7 | 613,9 | 436,5 | 327,4 | 245,5 | 272,8 | 204,6 |
| M30 | 992,2 | 826,8 | 587,9 | 440,9 | 330,7 | 367,4 | 275,6 |
| M33 | 1331,6 | 1109,7 | 789,1 | 591,8 | 443,8 | 493,2 | 369,9 |
| M36 | 1702,4 | 1418,6 | 1108,8 | 756,6 | 567,6 | 630,5 | 472,8 |
Zużycie układu tocznego łożyska uwidacznia się poprzez zwiększenie się luzu osiowego i opuszczenie się konstrukcji zamocowanej na łożysku. Ocenę zużycia układu tocznego prowadzi się poprzez okresowe pomiary odległości płaszczyzn co pokazano na rysunku nr 7. Pomiary te należy prowadzić i ewidencjonować wyniki w identyczny sposób jak dla pomiaru bazowego. (tabelę pomiaru bazowego znajdziesz w zakładce montaż )
Różnica pomiędzy wynikami z pomiaru bazowego i pomiaru ostatniego w ustalonych punktach pomiarowych i położeniach stwierdzi się znaczne zużycie układu tocznego wtedy pomiary należy przeprowadzić w krótszych odstępach czasu.
Powiększające się luzy osiowe w łożysku prowadzą do:
- pogorszenia dokładności pracy maszyny lub urządzenia,
- zwiększenie obciążeń działających na uzębienie,
- zwiększenie obciążeń działających na bieżnie i elementy toczne co prowadzi do zmniejszenia pola pracy łożyska.
Tak więc wartość luzu osiowego w łożysku wieńcowym jest podstawowym kryterium w ocenie łożyska odnośnie dalszej jego pracy lub wycofania z eksploatacji.
Pomiary kontrolne powinny być wykonane w identycznych warunkach jak pomiar bazowy. Kontrolę zużycia uzębienia należy przeprowadzić każdorazowo podczas czyszczenia i smarowania zębów.
Kontrolę stanu uszczelek gumowych należy przeprowadzić każdorazowo podczas smarowania bieżni. W przypadku stwierdzenia uszkodzenia uszczelki należy dokonać jej wymiany.
ZARZĄD